Elektromagnetische straling en elektrische schokken op de werkvloer leiden mogelijk tot verhoogd risico op ALS

25 januari 2019

Elektromagnetische straling en elektrische schokken op de werkvloer leiden mogelijk tot verhoogd risico op ALS

Mensen die door hun werk jarenlang worden blootgesteld aan elektromagnetische velden of elektrische schokken, zoals elektriciens en lassers, hebben mogelijk een licht verhoogde kans op ALS. Dat blijkt uit nieuw onderzoek dat door het ALS Centrum is uitgevoerd in drie Europese landen, waaronder Nederland. De resultaten van dit onderzoek zijn deze week gepubliceerd in het internationale tijdschrift American Journal of Epidemiology.

Grootschalige Europese samenwerking

Het onderzoek is uitgevoerd binnen het Euro-MOTOR project. Euro-MOTOR is een samenwerkingsproject tussen 15 Europese ALS-centra waarin onderzoek is gedaan naar de oorzaken van ALS. Voor dit specifieke onderzoek is informatie van ALS-patiënten en -controlepersonen uit Italië, Ierland en Nederland samengevoegd. Het Nederlandse deel is afkomstig uit de PAN-studie. Door de gegevens uit meerdere landen te combineren, kunnen onderzoekers veel gegevens bekijken en zo beter verbanden leggen tussen bijvoorbeeld omgevingsfactoren en het ontstaan van ALS. Deze kennis is erg belangrijk, omdat het aanknopingspunten biedt voor mogelijke therapieën.

Hoe is het onderzoek uitgevoerd?

De onderzoekers hebben door middel van vragenlijsten alle deelnemers aan deze studie gevraagd naar hun werk, bijvoorbeeld hoe lang iemand een beroep had uitgeoefend. Voor elk beroep is de gemiddelde blootstelling aan schadelijke stoffen geschat met behulp van Job Exposure Matrices. Op die manier konden de onderzoekers per persoon de totale blootstelling uitrekenen. De ALS-patiënten zijn vervolgens met controlepersonen zonder ALS vergeleken.

Wat hebben onderzoekers precies gevonden?

Bovengemiddelde blootstelling aan elektromagnetische velden komt voornamelijk voor bij beroepen waarbij veel met en dichtbij elektrische apparatuur wordt gewerkt. Voorbeelden zijn elektriciens, lassers, piloten en treinmachinisten. Bij de vergelijking tussen ALS-patiënten en controlepersonen bleken mensen met ALS vaker te zijn blootgesteld aan elektromagnetische velden dan mensen zonder ALS.

Het vaker krijgen van elektrische schokken op de werkvloer gebeurt bijvoorbeeld bij elektriciens, lassers, monteurs en conciërges. Ook elektrische schokken bleken vaker voor te komen bij mensen met ALS dan bij controlepersonen. Natuurlijk is er een bepaalde overlap tussen blootstelling aan elektromagnetische velden en elektrische schokken. Toch leken beide blootstellingen afzonderlijk een verband te hebben met een verhoogd risico op ALS.

Wat betekent dit nu?

Het verband tussen ALS en elektromagnetische velden is vaker onderzocht en deze nieuwe studie bevestigt opnieuw de vermoedens over het bestaan van dit verband. Echter, in tegenstelling tot eerdere studies, is er in deze studie een afzonderlijk effect van elektrische schokken gevonden. Dat verband is door onderzoekers nog niet eerder aangetoond.

Er zijn licht verhoogde risico’s gevonden voor beide blootstellingen. De kans om ALS te krijgen blijft echter heel klein. Hoe deze blootstellingen het risico op ALS kunnen verhogen is onduidelijk. Ook daar is verder onderzoek voor nodig. Wanneer we begrijpen hoe die processen verlopen, kan er op worden ingegrepen.

Publicatie

Peters S, Visser AE, D’Ovidio F, Beghi E, Chiò A, Logroscino G, Hardiman O, Kromhout H, Huss A, Veldink J, Vermeulen R, van den Berg LH. Associations of electric shock and extremely low-frequency magnetic field exposure with the risk of amyotrophic lateral sclerosis: the Euro-MOTOR project. American Journal of Epidemiology 2019 [PubMed]